जागरुक द्यःला समाज

सुरेश

समग्र देय्या राजनीतिक सामाजिक आन्दोलनय् जक मखु नेवाःतय्सं न्ह्याकीगु भाषिक सांस्कृतिक आन्दोलनय् तकं नेवाः दुनेया छगू अभिन्न अंग जुयाच्वंगु द्यःला (प्वः) समाजयात कःघानाः न्ह्याकेगु चलन शुरु मजूनि। राज्यसत्तां द्यःलातय्त क्वय्या जात, थी मत्यः आदि आदि धकाः लिउने लाका तःगु ला द हे दु, उकिसनं स्वयम् नेवाः समाजं नं थ्व जातियात न्ह्यःने हयेगु कुतः नी हे यानाः गबलें याःगु खने मदु। नेवाः समाज व नेवाः आन्दोलनया थ्व खायूगु यथार्थयात सकस्यां स्वीकार याये हे माः। नेवाः जाति जातीय रुपं लिउने लानाच्वंगु समुदाय खःसा नेवाः दुने नं द्यःला जाति वर्गीय रुपं लिउने लानाच्वंगु समुदाय खः। जातीय रुपं समग्र नेवाःत मुक्त जूसां नं वर्गीय रुपं द्यःलात मुक्त मजुइफु। छाय्कि द्यःलात जातीय व वर्गीय निगुलिं रुपं उत्पीडित जाति खः। उकिं नेवाःतय्सं न्ह्याकाच्वंगु जातीय आन्दोलनयात आन्तरिक रुपं वर्गीय दृष्टिकोणं नं स्वयेमाःगु आवश्यकता दु। यदि थुकियात विशुद्ध जातीय रुपं जक स्वत धाःसा द्यःला थेंज्याःगु वर्गीय रुपं लिउने लानाच्वंगु समुदाय अझ नं झुलं पिने हे लानाच्वनीगु खतरा दु ।

तर विडम्बना छु धायेबलय् नेवाःतय् जातीय आन्दोलन दुने थ्व वर्ग विश्लेषणया ज्या धाःसा आः तक नं जूगु मदुनि । छगू निगू नेवाः संगठनं छम्ह निम्ह द्यःलातय्त नं केन्द्रय् तयाः समावेशीकरणया पलाः ला न्ह्याकूगु दु तर उकिया लिउने मात्र समावेशीकरणया चाहना बाहेक द्यःलातय् वर्गीय उत्थान यायेगु ठोस कार्यक्रम धाःसा खने मदुनि ।

थ्वहे खँयात वाःचायेकाः आः द्यःलातय् जातीय जक मखु वर्गीय समस्यायात नं संवोधन यायेगु ताः तयाः छथ्वः सचेत द्यःलातपाखें 'नेपाल द्यःला (पोडे) उत्थान मञ्च' नीस्वंगु दु। वर्गीय मुक्तिया खँ ल्हायेबलय् अन राजनीति प्रमुख रुपं न्ह्यःने वइ। उकिं थ्व मञ्चयात द्यःलातय्गु छगू कथंया राजनीतिक दबू कथं हे स्वयेमाःगु आवश्यकता जुइ। नेवाः समुदायया गुगुं नं जातिं चायेकूगु 'राजनीतिक दबू' सम्भवतः थ्वहे न्हापांगु जुइमाः । उमिगु दावी दु, द्यःला समाजया उत्थान मजुइकं न्हूगु नेपाः नं धाथें न्हूगु जुइ मखु ।

वंगु दिल्लाथ्व एकादशि कुन्हु थ्व मञ्चया विधिवत् उलेज्या जुल। थुकिया नायः जुयादीगु दु राधेश्याम द्यःला। वय्कलं धयादी, 'देय्न्यंकं च्वंपिं द्यःलातय्त संगठित यायेत थ्व संस्था दयेकागु खः।' वय्कःया दावी कथं नेपाःन्यंकं करिब निगू लाख ति द्यःला दयेमाः। देय्या नारायणघाट, पाल्पा, हेटौंडा, पोखरा, बुटवल, भैरहवा आदि थेज्याःगु शहरय् द्यःलात च्वनाच्वंगु दु। राजनीतिक संगठन दत धायेवं द्यःलातय्सं याइगु पेशागत ज्या बा पुइगु, यचुपिचु यायेगु त्वःतीगु धाःसा मखु। अझ उकियात क्वातुक न्ह्याकेगु थुकिया उद्देश्य खः । गनं नं ज्याकू आदि थासय् यचुपिचु याइम्ह मनू माल धकाः विद्यापन वल धाःसा अन मञ्चं स्वापू तयाः थः हे मनूत छ्वयेगु लागिं पहल याइ। कम से कम नं नेपालमण्डलयात पूर्ण रुपं यचुपिचु यायेगु जिम्मा द्यःला समाजं काइ। ज्याझ्वः न्ह्याकेगु बारे मञ्चं सहलह यानाच्वंगु दु ।

More Stories Like this