'नेपालय् संघीयतालिसे जातीय राज्य उपयुक्त'
त्रिभुवन विश्वविद्यालयया उपकुलपति प्रा. डा. हिराबहादुर महर्जनं नेपाः बहुभाषिक, बहुधार्मिक व बहुसांस्कृतिक राज्य जूगुलिं संघीयतालिसे जातीय राज्य उपयुक्त जुइगु खँ धयादीगु दु ।
सोमबाः त्रिभुवन विश्वविद्यालय समाजशास्त्र/मानवशास्त्रं याःगु जातीयता व संघीयता सम्बन्धी बृहत् गोष्ठीया सारसंक्षेप सम्प्रेषण गोष्ठीइ वय्कलं उगु बिचाः तःगु खः । वय्कलं जातीय राज्य जुइधुंकाः उगु क्षेत्रय् बसोबास यानाच्वंपिं मेमेगु जाति व भूगोलया विषयसं चिन्तित जूगुलिं न्हूगु संविधानय् जातीयता व राष्ट्रियता उखेथुखे यायेगु ढंगं न्ह्यःने मजिउगु धयादिल । न्हूगु नेपालय् न्हूगु शिक्षा नीति माःगु धयादिसें उखेपाखे थः न्ह्यःने वनेगु धयादिल ।
ज्याझ्वलय् संविधानसभापाखें हे न्हूगु संविधान दयेके मफूसाः मू दलतय्गु विनास जुइगु धयादिसें नेकपा (एमाले)या नेता राजेन्द्र श्रेष्ठं केन्द्र व राज्य निगूलिं समानान्तर हिसाबं न्ह्यःने न्ह्यायेमाःगु बिचाः तयादिल । वय्कलं यदि न्हूगु संविधान व शान्ति प्रक्रिया निष्कर्षय् मथ्यन धाःसा खुसः व छम्ह सभासदतय्त जनतां अपराधी करार घोषणा यायेफूगु धयादिल ।
एकीकृत नेकपा (माओवादी)या केन्द्रीय दुजःलिसे सभासद सुरेश आलेमगरं संघीयतां देय्यात मजबुत व समावेशी याइगु धयादिसें संघीयता व जातीय राज्यं देय्यात बिखण्डन मयाइगु धयादिल ।
नेपाली कांग्रेसया केन्द्रीय दुजः लिसे सभासद गगन थापां संघीय राज्यत पहिचान व सामर्थ्यया आधारय् न्ह्यगू राज्यत निर्माण यायेफइगु धयादिल । नेपाली कांग्रेसं जातीय अग्राधिकारलिसेया आत्मनिर्णयया अधिकार माने यायेमफइगु धयादिल ।
आदिवासी नेता मल्ल के. सुन्दरं संघीयताय् वनेबलय् निरपेक्ष समानता स्वयाः नं सापेक्षिक समानता माःगु धयादिल । ज्याझ्वःया सभापति प्रा. डा. ओम गुरुङं संघीय राज्यसं नं फुक्क शक्तित केन्द्रीकृत यायेत स्वःसा जातीय राज्य दयेकूसां नं छु नं मजुइगु धयादिल ।
दलित अधिकारकर्मी हिराबहादुर विश्वकर्मां संघीय राज्यसं झिंस्वंगू प्रतिशत जनसंख्या दुगु दलिततय्गु राज्य गनं जुइ धकाः न्ह्यसः तयादिल । ज्याझ्वलय् प्रा. डा. चैतन्य मिश्र, राष्ट्रिय जनमुक्ति पार्टीया तोप अस्लामी, आदिवासी नेतात बालकुष्ण माबुहाङ, आङकाजी शेर्पा, दलित बुद्धिजीवी यामबहादुर किसान प्रा.डा. रामबहादुर क्षेत्री लगायतं थःथःपिनिगु बिचाः तयादिल ।
